Satürn'ün güney kutbunda devasa ongen bulut yapısı keşfedildi

Gökbilimciler, halkalı gezegen Satürn'ün güney kutbunda daha önce gözlemlenmemiş, 10 kenarlı devasa bir bulut yapısı keşfetti. Araştırmacıları şaşırtan oluşumun, gezegenin kuzey kutbunda onlarca yıldır bilinen geometrik altıgen yapının aksine henüz tam olarak dengeli bir görünüm kazanmadığı değerlendiriliyor.

"Science Advances" dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, güney kutbunda tespit edilen ongen yapının toplam genişliği yaklaşık 167 bin 820 kilometreye ulaşıyor. Yapının her bir kenarının uzunluğunun ise yaklaşık 16 bin 780 kilometre olduğu hesaplandı.

Bu ölçüler, yeni keşfin Satürn'ün kuzey kutbunda bulunan ve yaklaşık 32 bin kilometre genişliğindeki ünlü altıgen atmosferik oluşumdan çok daha büyük olduğunu ortaya koyuyor.

YILLAR SONRA GÜNEY KUTBU YENİDEN GÖRÜNTÜLENDİ

Keşif, NASA'nın Hubble Uzay Teleskobu tarafından elde edilen verilerin ayrıntılı biçimde incelenmesiyle gerçekleştirildi.

Satürn'ün eksen eğikliği nedeniyle gezegenin güney yarımküresi, 2012-2023 yılları arasında Dünya'dan uygun koşullarda gözlemlenemedi. Görüş açısının yeniden elverişli hale gelmesinin ardından elde edilen görüntüler, gökbilimcilere güney kutbunda daha önce fark edilmeyen simetrik bulut desenini inceleme fırsatı verdi.

Bilim insanları, kuzey kutbundaki altıgen yapının keşfinden bu yana güney kutbunda da benzer bir geometrik oluşum aradıklarını ancak şimdiye kadar herhangi bir belirtiye rastlamadıklarını belirtti.

Yeni yapının ortaya çıkmasının bu nedenle araştırma ekibi açısından da beklenmedik bir gelişme olduğu ifade edildi.

ATMOSFERİK AKINTILAR YAPININ OLUŞUMUNDA ETKİLİ

Araştırmada gerçekleştirilen bilgisayar simülasyonları ve atmosferik akıntılara yönelik deneyler, ongen yapının Satürn'ün atmosferindeki güçlü jet akımlarından biri içerisinde oluşan dalgalanmaların etkisiyle meydana gelmiş olabileceğine işaret ediyor.

Araştırmacılar, kuzey kutbundaki altıgen yapının uzun yıllardır biçimini ve rengini büyük ölçüde koruduğuna dikkati çekerken, güney kutbundaki ongenin kenarlarında parlaklık ve koyuluk seviyelerinin zaman içerisinde değiştiğini gözlemledi.

Bu değişkenliğin, yeni keşfedilen yapının henüz dinamik bir evrim sürecinden geçtiğine işaret ettiği değerlendiriliyor.

2032'YE KADAR YAKINDAN İZLENECEK

Gökbilimciler, Satürn'ün güney kutbundaki atmosferik oluşumun gelişimini önümüzdeki yıllarda yakından takip edecek.

Bölgedeki güneş radyasyonunun 2032'de zirveye ulaşması beklenirken, araştırmacılar bu döneme kadar yapılacak gözlemlerle ongen yapının daha istikrarlı bir şekle kavuşup kavuşmayacağını ya da zamanla bozularak ortadan kalkıp kalkmayacağını belirlemeyi amaçlıyor.

Bilim insanları, keşfin yalnızca Satürn'ün atmosferine ilişkin bilgileri artırmakla kalmayacağını, aynı zamanda gaz devlerinin atmosferik hareketlerini ve gezegenlerdeki meteorolojik süreçleri anlamaya yönelik çalışmalara da katkı sağlayacağını belirtiyor.

Kaynak: {Haber Merkezi}