ABD-AB ticaret anlaşmasında kritik viraj alındı
Avrupa Parlamentosu, ABD ile ticari ilişkileri normalize etmeyi amaçlayan paketi onayladı.
Anlaşma, ABD menşeli sanayi ürünleri üzerindeki vergileri tamamen kaldırırken, çoğu AB ürünü için ABD gümrüklerinde yüzde 15’lik bir tavan fiyat belirlenmesini öngörüyor.
AB Komisyonu’nun Ekonomiden Sorumlu Üyesi Valdis Dombrovskis, oylama sonrası yaptığı açıklamada, bu adımın Avrupa iş dünyası, çalışanları ve vatandaşları için “istikrar ve öngörülebilirlik” sağlama çabalarında çok önemli bir milat olduğunu vurguladı. Dombrovskis, “Geçerli endişelerimize rağmen, ekonomik çıkarlarımız ilerlememizi gerektiriyor. Güvenilirliğimiz, verdiğimiz sözü tutmamıza bağlıdır,” ifadelerini kullandı.
“Şartlı” onay ve 2028 sınırı
Parlamento, Washington’un daha önceki ticaret anlaşmazlıkları ve Trump yönetiminin bazı siyasi çıkışları nedeniyle metne kritik koruma maddeleri ekledi.
Anlaşma, ABD tarafı kendi üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini tescil edene kadar fiilen uygulanmayacak.
Pakt, her iki taraf uzatılması konusunda mutabık kalmadığı sürece Mart 2028’de geçerliliğini yitirecek.
Washington’daki “tarife” bilmecesi
Anlaşmanın onaylanmasına rağmen, ABD Yüksek Mahkemesi’nin geçtiğimiz dönemde bazı küresel tarifeleri iptal etmesi ve Beyaz Saray’ın bu vergileri ikame etmek için AB ve Çin üzerinde yeni incelemeler başlatması Brüksel’de tedirginlik yaratıyor.
Özellikle çelik ve alüminyum ürünlerine uygulanan yüzde 50’lik gümrük vergisinin düşürülmesi konusunda Washington’un henüz net bir takvim sunmamış olması, anlaşmanın “asimetrik” olduğu eleştirilerini güçlendiriyor.
Berlin’in “gölge” planı ve siyasi bölünme
Avrupa’da sağ kanat milletvekilleri, ABD’nin güvenlik garantilerini korumak ve bir ticaret savaşından kaçınmak için bu şartların kabul edilebilir olduğunu savunurken; sol kanat üyeleri anlaşmanın Avrupa aleyhine olduğunu belirterek yeniden müzakere çağrısı yapıyor.
Öte yandan, ticaret gerilimlerinin yeniden tırmanması ihtimaline karşı Almanya’nın “misilleme senaryoları” üzerinde çalıştığı bildiriliyor. Bu kapsamda, olası bir krizde ABD’li teknoloji devlerinin ve yapay zeka yatırımlarının hedef alınabileceği ifade ediliyor.
