Fitch: ABD’de bölgesel ticareti yapay zeka ve tarifeler belirliyor
Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, ABD’de yapay zeka ile bağlantılı sermaye harcamalarından fayda sağlayan eyaletlerin daha güçlü ticaret ivmesi yakaladığını, gümrük vergilerine duyarlı otomotiv tedarik zincirlerine daha fazla maruz kalan eyaletlerin ise geride kaldığını bildirdi.
Fitch Ratings tarafından yapılan açıklamada, yüksek politika belirsizliğinin 2026 yılı boyunca ABD mal ticaretinin seyrini belirlemeyi sürdüreceğinin öngörüldüğü aktarıldı.
Açıklamada, tarifeler ve tedarik zincirlerinin yeniden konumlanmasının eyaletler ve sektörler arasındaki ayrışmayı giderek daha fazla belirlediğine dikkat çekilerek, “Yapay zeka ile bağlantılı sermaye harcamalarından fayda sağlayan eyaletler daha güçlü ticaret ivmesi gösterirken, gümrük vergilerine duyarlı otomotiv tedarik zincirlerine daha fazla maruz kalan eyaletler geride kalıyor” ifadesine yer verildi.
ABD’nin elektrikli olmayan makine ithalatının 2025 yılında yıllık bazda yüzde 25 arttığı belirtilen açıklamada, bu artışın başlıca ticaret kalemleri arasında en hızlı yükseliş olduğuna işaret edildi.
Elektrikli makineler ve elektronik ürün ithalatının yüzde 6 arttığı kaydedilen açıklamada, bu eğilimin yarı iletkenlerle bağlantılı ekipmanlara, bilgi işlem altyapısına ve yapay zeka ile ilişkili diğer sermaye mallarına yönelik güçlü taleple uyumlu olduğu ifade edildi.
Açıklamada, ithalatın yıllık bazda Arizona’da yüzde 36, Nevada’da yüzde 92 ve New Mexico’da yüzde 34 arttığı bildirildi. Makine döngüsündeki yükselişten faydalanan Texas’ta ithalatın yüzde 4 arttığı vurgulandı.
Buna karşılık otomobil ve parça kaleminin en belirgin zayıflık alanı olmaya devam ettiği belirtilen açıklamada, bu kategoride ithalatın yıllık bazda yüzde 14 gerilediği ifade edildi. Michigan’da ithalatın büyük ölçüde otomobil ve parçalardaki düşüşün etkisiyle yüzde 3 azaldığı, bu kalemde ithalatın yüzde 7 gerilediği aktarıldı.
California ve Tennessee’de de ithalatın yüzde 1 azaldığı belirtilen açıklamada, bu eyaletlerde otomobil ve parça ithalatının sırasıyla yüzde 14 ve yüzde 24 düştüğü kaydedildi.
Açıklamada ihracat tarafında da benzer bir ayrışmanın gözlendiği, otomotiv ağırlıklı eyaletlerin zayıf performans sergilediği ifade edildi. Michigan, Tennessee, Ohio ve Illinois’te ihracatın gerilediği bildirildi.
Texas’ın en büyük ihracatçı eyalet olmayı sürdürdüğü belirtilen açıklamada, New York’un güçlü bir ihracat artışı kaydettiği ancak bu artışın geniş tabanlı bir sektör performansından ziyade büyük ölçüde altın ve kıymetli metaller ticaretinden kaynaklandığı vurgulandı.
Açıklamada görüşlerine yer verilen Fitch Ratings ABD Ekonomik Araştırmalar Başkanı Olu Sonola, “Eyaletlerin ticaret performansındaki artan ayrışma, gümrük vergilerinin etkilerinin artık bölgesel ticaret sonuçlarına daha doğrudan yansıdığını gösteriyor” değerlendirmesinde bulundu.
Yapay zeka bağlantılı yatırımlarla ilişkili eyaletlerin daha yüksek dayanıklılık sergilediğini belirten Sonola, otomotiv tedarik zincirlerine bağımlı eyaletlerin ise politika belirsizliğine karşı daha kırılgan bir görünüm ortaya koyduğunu ifade etti.
